Δεν μπορείτε να βοηθάτε μόνιμα τους ανθρώπους κάνοντας για λογαριασμό τους εκείνο που θα μπορούσαν και θα έπρεπε να κάνουν μόνοι τους.   

Abraham Lincoln

16ος Πρόεδρος ΗΠΑ (1809-1865)

Η διάγνωση της υπέρτασης βασίζεται αποκλειστικά και μόνο στην μέτρηση της αρτηριακής πίεσης. Δεν υπάρχει κάποιος άλλος τρόπος ή κάποια εξέταση για να βρεθούν τα άτομα που είναι υπερτασικά. Για το λόγο λοιπόν αυτό έχει πολύ μεγάλη σημασία η τεχνική μέτρησης της ΑΠ να εφαρμόζεται σωστά. Λανθασμένη εφαρμογή της τεχνικής μέτρησης μπορεί να χαρακτηρίσει από την μια πλευρά ως υπερτασικό ένα άτομο με κανονική πίεση με ότι αυτό συνεπάγεται σχετικά με την ψυχολογία του ατόμου και την άσκοπη λήψη φαρμάκων και από την άλλη πλευρά μπορεί να στερήσει μια χρήσιμη θεραπεία σε ένα άτομο που την χρειάζεται.

Οι μετρήσεις στο σπίτι είναι χρήσιμες για την αξιολόγηση της πίεσης και την διάγνωση της υπέρτασης αλλά κυρίως για την μακροχρόνια παρακολούθηση και ρύθμιση της πίεσης. Αν και το να μετρήσει κανείς την πίεση είναι αρκετά απλό, εν τούτοις χρειάζεται εκπαίδευση, εξάσκηση και προσοχή στη λεπτομέρεια. Δυστυχώς ελάχιστοι άνθρωποι έχουν εκπαιδευτεί σωστά στις συνθήκες και την τεχνική μέτρησης της πίεσης και γι αυτό το λόγο οι συνήθεις μετρήσεις στο σπίτι δεν είναι αξιόπιστες. Επιπλέον πολλά υπερτασικά άτομα κάνουν κατάχρηση της τεχνικής π.χ. μετρούν την πίεση τους κάθε ημέρα και συχνά πολλές φορές την ημέρα ή κάνουν μετρήσεις υπό ακατάλληλες συνθήκες π.χ. σε συνθήκες έντασης ή όταν έχουν ενοχλήματα που αποδίδουν σε αύξηση της πίεσης. Σε άλλες περιπτώσεις πολλά άτομα από μόνα τους δηλ. χωρίς την σύμφωνη γνώμη του γιατρού, παραλείπουν την λήψη μιας δόσεως όταν βρίσκουν την πίεση χαμηλή ή παίρνουν επιπλέον φάρμακα την στιγμή που βρίσκουν την πίεσή τους αυξημένη, κάτι που είναι τελείως λάθος και μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη απορρύθμιση της πίεσης.

Πρέπει να γνωρίζετε ότι τόσο στα φυσιολογικά άτομα όσο και στα υπερτασικά η αρτηριακή πίεση μεταβάλλεται συνεχώς και παρουσιάζει σημαντικές διακυμάνσεις κατά την διάρκεια της ημέρας αλλά και μεταξύ των ημερών, των μηνών και των εποχών. Γι αυτό, προκειμένου να εκτιμηθεί σωστά η αρτηριακή πίεση σε ένα άτομο, χρειάζονται συνήθως περισσότερες από μία μετρήσεις σε διάφορες χρονικές στιγμές αλλά πάντα σε συνθήκες ηρεμίας. Και αυτό γιατί σε συνθήκες εκνευρισμού, φόβου, πανικού, πονοκέφαλου, ζάλης ή μεγάλης σωματικής έντασης και προσπάθειας (π.χ. τρέξιμο, ανύψωση βάρους, βαριάς και κοπιαστικής εργασίας κλπ) η πίεση και ειδικά η συστολική μπορεί να αυξηθεί πολύ, ακόμη και να υπερβεί τα 200 mmHg. Η μέτρηση αυτή είναι παραπλανητική, δεν είναι αντιπροσωπευτική της πραγματικής πίεσης του ατόμου και αν δεν συνοδεύεται από κάποιο άλλο σοβαρό πρόβλημα υγείας δεν χρειάζεται αντιμετώπιση γιατί υποχωρεί μόνη της λίγο αργότερα.

Η μέτρηση της πίεσης γίνεται είτε με αυτόματο ηλεκτρονικό πιεσόμετρο, είτε με πιεσόμετρο που χρειάζεται ακουστικά (υδραργυρικά ή μεταλλικά πιεσόμετρα) Όλα τα πιεσόμετρα μετρούν την πίεση σε χιλιοστά στήλης υδραργύρου (π.χ. 130/80 mmHg). Είναι προφανές ότι πρωταρχική σημασία για την σωστή εκτίμηση της πίεσης έχει η αξιοπιστία των πιεσομέτρων. Δυστυχώς οι κατασκευαστές δεν είναι υποχρεωμένοι να έχουν αποδείξει την αξιοπιστία των πιεσομέτρων τους πριν τα διαθέσουν στην αγορά. Έτσι μέχρι σήμερα μόνο λίγα από τα πιεσόμετρα που κυκλοφορούν έχουν ελεγχθεί με αξιόπιστο τρόπο.

Τα υδραργυρικά πιεσόμετρα, αν και θεωρούνται τα πιο αξιόπιστα, δεν προτείνονται για μετρήσεις στο σπίτι επειδή η χρήση τους προϋποθέτει σχολαστική εφαρμογή της τεχνικής με την οποίαν μετρείται η πίεση πράγμα που σπάνια επιτυγχάνεται στην πράξη και επειδή περιέχουν υδράργυρο, ένα τοξικό και βαρύ μέταλλο, που σε περίπτωση ατυχήματος δεν ανακυκλώνεται στο περιβάλλον. Για τον λόγο αυτό σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες, την Αμερική και τον Καναδά η χρήση τους έχει απαγορευθεί.

Τα μεταλλικά η αναλογικά πιεσόμετρα με ακουστικά (σαν ρολόι με περιστρεφόμενη βελόνα) είναι τα πιο διαδεδομένα για μετρήσεις στο σπίτι και ουσιαστικά κατασκευάστηκαν επειδή είναι ολιγότερο ογκώδη και μεταφέρονται πιο εύκολα. Αν και διατίθενται στην αγορά εδώ και δεκαετίες η αξιοπιστία τους είναι συνήθως μέτρια. Απαραίτητη προϋπόθεση για την χρησιμοποίησή τους στο σπίτι είναι η σχολαστική εκπαίδευση ιδία στην χρήση των ακουστικών πράγμα που σπάνια γίνεται και γι αυτό τον λόγο δεν προτείνονται στην καθ ημέρα πράξη.

Τα ηλεκτρονικά πιεσόμετρα έχουν γίνει πολύ δημοφιλή τα τελευταία χρόνια. Το κύριο πλεονέκτημά τους είναι ότι για την σωστή τους χρήση δεν χρειάζεται παρά ελαχίστη εκπαίδευση αφού δεν απαιτείται η χρήση ακουστικών. Βέβαια σημαντικό μειονέκτημα είναι το μεγαλύτερο κόστος. Μέχρι πριν μερικά χρόνια κανένα από τα πάμπολλα ηλεκτρονικά πιεσόμετρα που κυκλοφορούσαν στην αγορά είχε τεκμηριωμένη αξιοπιστία. Τα τελευταία όμως χρόνια έχουν κυκλοφορήσει μερικά αυτόματα πιεσόμετρα για μετρήσεις στον βραχίονα που εκπληρώνουν τα ευρωπαϊκά και αμερικανικά κριτήρια αξιολόγησης. Πρέπει όμως να έχετε υπόψη σας ότι η αναγραφομένη στην συσκευασία διαβεβαίωση κάποιων κατασκευαστών για την αξιοπιστία των πιεσομέτρων τους, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι αξιόπιστο και το συγκεκριμένο μοντέλο τού πιεσόμετρου που περιέχεται στην συσκευασία. Τα ηλεκτρονικά πιεσόμετρα του βραχίονα , εφ όσον τηρούν τις προδιαγραφές, είναι τα προτιμητέα.

Τα ηλεκτρονικά πιεσόμετρα που μετρούν την πίεση στον καρπό ή στο δάκτυλο έχουν προς το παρόν κάποια προβλήματα αξιοπιστίας και δεν συνιστώνται.

Τέλος θα πρέπει να συμπληρώσουμε ότι ανεξάρτητα του τι πιεσόμετρο χρησιμοποιεί ο καθένας, θα πρέπει να γίνεται τακτικός έλεγχος της λειτουργίας του (τουλάχιστον μια φορά τον χρόνο).

Στους παρακάτω δικτυακούς τόπους μπορείτε να πάρετε πληροφορίες για πιστοποιημένα πιεσόμετρα.:

www.ypertasi.gr και www.dableducational.org

Κανόνες για την σωστή μέτρηση της αρτηριακής πίεσης.

Υπάρχουν μερικά απλά βήματα και κανόνες που πρέπει να ακολουθούνται σχολαστικά στην μέτρηση της αρτηριακής πίεσης διότι σε άλλη περίπτωση οι τιμές που βρίσκονται μπορεί να είναι πολύ παραπλανητικές.

- Τουλάχιστον μισή ώρα πριν την μέτρηση της πίεσης πρέπει να αποφεύγετε τον καφέ, το κάπνισμα και την άσκηση αφού και τα τρία αυξάνουν παροδικά την πίεση. (Όσο αφορά το κάπνισμα το σωστό είναι γενικώς να μην καπνίζετε). Η κύστη δεν πρέπει να είναι γεμάτη ώστε να μην νοιώθετε την ανάγκη να πάτε τουαλέτα και το περιβάλλον πρέπει να είναι άνετο (η θερμοκρασία του δωματίου να είναι κανονική και να μην υπάρχουν πρόσωπα που να προκαλούν δυσφορία ή αμηχανία στον ασθενή).

- Για πέντε τουλάχιστον λεπτά πριν τη μέτρηση της πίεσης πρέπει το άτομο να κάθεται χαλαρό σε αναπαυτική καρέκλα. Από την αρχή θα πρέπει ο εξεταζόμενος να ενημερώνεται για το πόσες μετρήσεις θα γίνουν, ώστε να μην ανησυχήσει νομίζοντας ότι η επανάληψη της μέτρησης γίνεται επειδή βρέθηκαν υψηλές τιμές της πίεσης.

- Οι μετρήσεις πρέπει να γίνονται πάντοτε σε καθιστή θέση. Σε μερικές περιπτώσεις υπερτασικών ατόμων που βρίσκονται σε θεραπεία είναι δυνατόν ο γιατρός να ζητήσει και την μέτρηση της πίεσης σε όρθια θέση όταν υποψιάζεται ορθοστατική υπόταση (κυρίως σε διαβητικούς και ηλικιωμένους).

- Κατά την μέτρηση πρέπει η πλάτη να ακουμπά στην ράχη της καρέκλας και το μπράτσο να στηρίζεται χαλαρά σε σταθερή επιφάνεια π.χ. πάνω στο τραπέζι. Για να μην επηρεάζεται ψυχολογικά, η θέση του σώματός του σε σχέση με το πιεσόμετρο πρέπει να είναι τέτοια, ώστε ο εξεταζόμενος να μην μπορεί να παρακολουθεί τις ενδείξεις του πιεσομέτρου.

- Το μπράτσο του ασθενούς πρέπει να είναι γυμνό έτσι ώστε η περιχειρίδα του πιεσομέτρου να εφαρμόζει κατευθείαν στο βραχίονα χωρίς να παρεμβάλλεται το μανίκι. Αν πάνω από την περιχειρίδα του πιεσομέτρου το μανίκι σφίγγει τον βραχίονα, θα πρέπει να το βγάζετε.

- Η περιχειρίδα του πιεσομέτρου πρέπει να βρίσκεται άνωθεν της καμπής του αγκώνα, στο ύψος της καρδιάς ανεξάρτητα της θέσεως του ασθενούς και το κέντρο του αεροθαλάμου πάνω από την βραχιόνιο αρτηρία. .

- Το μέγεθος της περιχειρίδος πρέπει να είναι το σωστό. Άλλο για τα παιδιά (μικρό), άλλο για τους ενήλικες (μεγάλο) και άλλο (μεγαλύτερο) για τα παχύσαρκα άτομα των οποίων η περίμετρος του βραχίονα είναι μεγαλύτερη των 35 εκατοστών.

- Το ακουστικό (εάν χρησιμοποιείτε μεταλλικό ή αναλογικό πιεσόμετρο) τοποθετείται στην εσωτερική επιφάνεια της καμπής του αγκώνα χωρίς να καλύπτεται από την περιχειρίδα και χωρίς να ασκεί υπερβολική πίεση.

- Πριν αρχίσετε την μέτρηση βεβαιωθείτε ότι το πιεσόμετρο δείχνει μηδέν.

- Φουσκώνετε το πιεσόμετρο πάνω από το 220 mmHg και μετά αρχίζετε να ξεφουσκώνετε αργά (10mmHg ανά 5 δευτερόλεπτα)

- Συστολική είναι η πίεση που δείχνει το πιεσόμετρο την στιγμή που ακούγεται ο πρώτος κτύπος της καρδιάς. Διαστολική είναι η πίεση που δείχνει το πιεσόμετρο την στιγμή που παύει να ακούγεται ο κτύπος της καρδιάς. Στις περιπτώσεις εκείνες που ο ήχος ακούγεται μέχρι το 0 mmHg σαν διαστολική πίεση θεωρείται το σημείο εκείνο που παρατηρείται εξασθένηση των ήχων. Το φαινόμενο αυτό είναι συχνό στα παιδιά, την εγκυμοσύνη, τις μεγάλες ηλικίες και στον υπερθυρεοειδισμό. Εάν εκείνος που μετρά την πίεση δεν είναι βέβαιος για την τιμή της συστολικής ή της διαστολικής πίεσης, πριν επαναλάβει την μέτρηση θα πρέπει να ξεφουσκώσει τελείως τον αεροθάλαμο του πιεσομέτρου (ο δείκτης δηλαδή να φθάσει πάλι στο μηδέν) διότι διαφορετικά μπορεί να δημιουργηθεί φλεβική συμφόρηση (να υπερπληρωθούν δηλ οι φλέβες κάτωθεν της περιχειρίδος) και να χαθεί η ακουστική ευκρίνεια των ήχων.

- Η πίεση πρέπει να καταγράφεται σε χιλιοστά στήλης υδραργύρου π.χ. λέμε Συστολική πίεση 160 mmHg και Διαστολική 90 mmHg και όχι 16 και 9.

- Η πίεση δεν πρέπει να στρογγυλοποιείται αλλά να αναφέρεται επακριβώς η ένδειξη του πιεσομέτρου που βαθμολογείται ανά 2 mmHg π.χ. πρέπει να λέμε 152/94 mmHg και όχι να στρογγυλοποιούμε λέγοντας 150/95 mmHg. Εδώ βοηθάνε σημαντικά τα ηλεκτρονικά πιεσόμετρα.

- Σε σπάνιες περιπτώσεις (περιφερική αγγειοπάθεια) υπάρχει διαφορά στην μέτρηση της πίεσης στα δύο άνω άκρα. Σε μια τέτοια περίπτωση πρέι να συμβουλευθείτε τον γιατρό σας. 

Συχνά λάθη στην μέτρηση της ΑΠ

Πολλές φορές η πίεση είναι λανθασμένη από λάθη που γίνονται στην μέτρησή της. Τα πιο συχνά από αυτά είναι τα παρακάτω.

- Δυσλειτουργία της συσκευής μέτρησης της ΑΠ

- Κακή στάση ιατρού – ασθενούς

- Λανθασμένη επιλογή περιχειρίδος (μικρή ή μεγάλη για την περίπτωση)

- Κακή τοποθέτηση περιχειρίδος (π.χ. πάνω από τα ρούχα)

- Κακή τοποθέτηση του στηθοσκοπίου (π.χ. κάτω από τον αεροθάλαμο)

- Κακή στάση του βραχίονα (π.χ. κρεμασμένος προς τα κάτω)

- Κακή χρήση της βαλβίδας του πιεσομέτρου (ταχεία μείωση της ΑΠ κατά την μέτρηση)

- Παρατεταμένη άσκηση πίεσης στον βραχίονα

Πώς θα αξιολογήσουμε την πίεση στο σπίτι;

Για την αξιολόγηση της πίεσης στο σπίτι χρησιμοποιείται ο μέσος όρος των μετρήσεων μερικών ημερών (περίπου μια εβδομάδος) επειδή οι μεμονωμένες μετρήσεις, όπως ανεφέρθη και προηγούμενα, μπορεί να είναι παραπλανητικές. Κατά κανόνα η πίεση στο σπίτι είναι χαμηλότερη από την πίεση στο ιατρείο. Για τον λόγο αυτό πίεση στο σπίτι μεγαλύτερη από το 135 mmHg για την συστολική και 85 mmHg για την διαστολική θεωρείται αυξημένη. Τελικά σαν πίεση του ατόμου στο σπίτι θεωρείται ο μέσος όρος των μετρήσεων που έγιναν την εβδομάδα αφού αφαιρεθούν οι μετρήσεις της πρώτης ημέρας. Πάντως οι μετρήσεις στο σπίτι συμπληρώνουν απλώς τις πληροφορίες που παίρνει ο γιατρός από τις μετρήσεις στο ιατρείο.

Στις περισσότερες περιπτώσεις αρκούν δύο μετρήσεις της πίεσης κάθε φορά, με μεσοδιάστημα 2-3 λεπτά μεταξύ των μετρήσεων. Συνήθως η δεύτερη μέτρηση είναι χαμηλότερη της πρώτης. Σαν πίεση του ατόμου θεωρείται ο μέσος όρος των δύο μετρήσεων.

Θα πρέπει ακόμη να αναφερθεί ότι για την πλέον αξιόπιστη μέτρηση της πίεσης θα πρέπει, στην περίπτωση που χρησιμοποιείται μεταλλικό. πιεσόμετρο με ακουστικά, η μέτρηση να μην γίνεται από το ίδιο το άτομο αλλά από κάποιο άλλο που έχει εκπαιδευθεί σωστά στην χρήση του ακουστικού. Αν χρησιμοποιείται ηλεκτρονικό πιεσόμετρο του βραχίονα η μέτρηση μπορεί να γίνεται και από το ίδιο τον ασθενή.

Πόσο συχνά και πότε πρέπει γίνεται η μέτρηση της πίεσης;

Για την μακροχρόνια παρακολούθηση της πίεσης στο σπίτι, 1-2 μετρήσεις την εβδομάδα είναι συνήθως αρκετές . Εάν η πίεση είναι καλά ρυθμισμένη αρκεί και μία μόνο μέτρηση κάθε 1-2 εβδομάδες. Η καθημερινή μέτρηση της πίεσης δεν έχει νόημα παρά μόνο σε ελάχιστες περιπτώσεις και για πολύ σύντομο χρονικό διάστημα. Γι αυτούς που συνηθίζουν να μετρούν την πίεσή τους κάθε λίγο και λιγάκι η συμβουλή είναι να μην την μετρούν καθόλου.

Την ημέρα που μετρείται η πίεση καλόν είναι να γίνονται δύο μετρήσεις, η μία το πρωί (πριν την λήψη του αντιυπερτασικού αν το άτομο παίρνει φάρμακα) και η άλλη το απόγευμα με τον τρόπο που ανεφέρθη παραπάνω. Επίσης οι μετρήσεις καλόν είναι να γίνονται τις εργάσιμες ημέρες.

Όλες οι μετρήσεις πρέπει να καταγράφονται. Δεν πρέπει να διαλέγετε εσείς τις πιέσεις που θα δείξετε στον γιατρό σας. Μπορείτε όμως να σημειώσετε αν είχατε οποιοδήποτε πρόβλημα την στιγμή της μέτρησης της πίεσης.

Πόσο συχνά πρέπει να επισκέπτεται το γιατρό κάποιος που έχει υπέρταση;

Εάν η πίεση δεν έχει ακόμη ρυθμισθεί και ο γιατρός ευρίσκεται στο στάδιο της επιλογής του καταλλήλου ή των καταλλήλων φαρμάκων, η επίσκεψη στο γιατρό πρέπει να γίνεται τουλάχιστον μια φορά τον μήνα. Όταν τώρα η πίεση έχει ρυθμιστεί και ο γιατρός έχει βεβαιωθεί για το καλό θεραπευτικό αποτέλεσμα και την απουσία παρενεργειών των φαρμάκων που χορηγεί, η επίσκεψη μπορεί να γίνεται ανά 3-6 μήνες. Ο γιατρός σε κάποια από αυτές τις επισκέψεις (περίπου μια φορά τον χρόνο) μπορεί να σας ζητήσει να κάνετε έλεγχο του βυθού των ματιών, ηλεκτροκαρδιογράφημα, υπερηχογράφημα, ακτινογραφία θώρακος και εξετάσεις αίματος και ούρων για να βεβαιωθεί ότι η υπέρταση δεν έχει προκαλέσει βλάβη σε διάφορα όργανα στόχους ( καρδιά, νεφροί, οφθαλμός κ.λπ.) και ότι ελέγχονται ικανοποιητικά και άλλοι συνυπάρχοντες παράγοντες κινδύνου (σάκχαρο, χοληστερίνη κ.λπ.). Φυσικά αν από τις εξετάσεις υπάρξουν ενδείξεις βλάβης σε όργανα στόχους ή απορρύθμισης των άλλων μεταβολικών παραγόντων τότε η παρακολούθηση από τον γιατρό πρέπει να είναι συχνότερη.

Μην ξεχνάτε ότι η αντιυπερτασική θεραπεία και η σωστή ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης μειώνει τον κίνδυνο για Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο κατά 40%, για Στεφανιαία νόσο κατά 25% και για Καρδιακή ανεπάρκεια κατά 50%. Γι αυτό συνεργαστείτε με τον γιατρό σας και ακολουθείστε πιστά τις οδηγίες του. 

NEWSLETTER

Κάντε εγγραφή στο Newsletter μας, για να ενημερώνεστε για τα τελευταία μας νέα, άρθρα και δημοσιεύσεις.

ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ       09:00 - 13:00
18:00 - 21:00
ΣΑΒΒΑΤΟ 10:00 - 12:30

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

  Ναυπλίου 23
    Άργος, Τ.Κ. 21200

  Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

  Ιατρείο: 2751025786

  Fax: 2751024649

  Κινητό: 6944846248