ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ

Υπό φυσιολογικές συνθήκες το αίμα κινείται ομαλά και γρήγορα δια μέσου των αγγείων μας που είναι οι αρτηρίες και οι φλέβες, και μεταφέρεται σε όλα τα σημεία του σώματός μας.

Οι αρτηρίες είναι τα αγγεία εκείνα που μεταφέρουν το πλούσιο σε οξυγόνο αίμα από την καρδιά στην περιφέρεια (χέρια , πόδια , κεφάλι) και οι φλέβες τα αγγεία εκείνα που το επιστρέφουν από την περιφέρεια στην καρδιά για να ακολουθήσει ο ίδιος κύκλος αφού προηγουμένως οξυγονωθεί στους Πνεύμονες.

Μερικές φορές αυτό το κανάλι (αυλός) των αρτηριών του ανθρωπίνου σώματος στενεύει με την πάροδο του χρόνου καθώς θρόμβοι αίματος ή λίπος προσκολλώνται στο εσωτερικό τοίχωμα της αρτηρίας και δημιουργείται μια σκληρή εναπόθεση που λέγεται αθηρωματική πλάκα.

Όπως τα παρκαρισμένα στο πλάι ενός δρόμου αυτοκίνητα στενεύουν το δρόμο και δυσκολεύουν την κίνηση των αυτοκινήτων έτσι και οι αθηρωματικές πλάκες στα αγγεία παρεμποδίζουν την απρόσκοπτη και ομαλή ροή του αίματος.

Μια τέτοια κατάσταση ονομάζεται Περιφερική Αρτηριακή Νόσος (ΠΑΝ)

Ποια άτομα κινδυνεύουν από ΠΑΝ;

Πρώτα από όλα τα άτομα που καπνίζουν έχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνοι για ΠΑΝ.

Επιπροσθέτως άτομα που πάσχουν από Σακχαρώδη Διαβήτη, Υπέρταση, έχουν υψηλή Χοληστερίνη ή ιστορικό κάποιου άλλου αγγειακού νοσήματος όπως Στεφανιαία νόσο ή Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο για ΠΑΝ.

Η ηλικία επίσης είναι ένας επιπρόσθετος επιβαρυντικός παράγοντας για ΠΑΝ. Έτσι άτομα ηλικίας άνω των 70 ετών ή μεγαλύτερα έχουν αυξημένο κίνδυνο για την νόσο αυτή από ότι άτομα νεώτερα.

. Ακόμη μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνο για ΠΑΝ σε άτομα 50 ετών και άνω όταν ταυτόχρονα έχουν Διαβήτη, είναι καπνιστές και παραπονούνται για πόνο στα πόδια κατά την άσκηση ( πχ γρήγορο βάδισμα).

Τέλος η Παχυσαρκία και η έλλειψη άσκησης είναι σημαντικοί παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση ΠΑΝ.

Ποια είναι τα συμπτώματα της ΠΑΝ;

Κάποιος που πάσχει από ΠΑΝ μπορεί να έχει διάφορα συμπτώματα όπως

  • Πόνο ή επώδυνες κράμπες στους γλουτούς , τα ισχία ή τα πόδια (γάμπες) που συμβαίνουν την ώρα που ο ασθενής βαδίζει και παρέρχονται με την ανάπαυση (μόλις σταματήσει να περπατάει)
  • Πληγές στα πόδια ή τα δάκτυλα που χρειάζονται πολύ χρόνο για να κλείσουν
  • Τροφικές αλλοιώσεις του δέρματος (ατροφία, λέπτυνση, διαφάνεια και απόπτωση των τριχών)
  • Ψυχρότητα των άκρων
  • Αδυναμία , αιμωδίες (μούδιασμα) ή αίσθημα βάρους στα πόδια
  • Ωχρότητα στα πόδια όταν ο ασθενής είναι σε κλινοστατική θέση (ξαπλωμένος) με τα πόδια ψηλά (π.χ. σε μαξιλάρι) και κυάνωση ή ερυθροκυάνωση όταν τα πόδια είναι χαμηλά (κρεμασμένα στο κρεβάτι)
  • Πόνος ή αίσθημα καύσου (καψίματος) στα δάκτυλα και τα πόδια κυρίως κατά την ανάπαυση στο κρεβάτι, σύμπτωμα που μπορεί να σημαίνει πολύ σοβαρή μορφή ΠΑΝ

Το συνηθέστερο σύμπτωμα που οδηγεί τον ασθενή στον γιατρό είναι ο πόνος στις γάμπες , τα ισχία ή τους γλουτούς κατά την άσκηση και ιδιαίτερα το περπάτημα.

Αυτό το σύμπτωμα λέγεται Διαλείπουσα Χωλότητα (ΔΧ) και οφείλεται στο γεγονός ότι οι αρτηρίες που έχουν λόγω της αθηρωματικής πλάκας στενέψει, περιορίζουν την ποσότητα του αίματος που τροφοδοτεί τους μύες των ποδιών με αποτέλεσμα αυτοί να παίρνουν λιγότερο οξυγόνο από ότι συνήθως, πράγμα που οδηγεί στην εμφάνιση του πόνου που εξαναγκάζει τον ασθενή να σταματήσει για λίγο.

Στο διάστημα που ο ασθενής σταματά να περπατάει, ελαττώνονται οι απαιτήσεις των μυών σε οξυγόνο (αφού τώρα οι μύες δεν εργάζονται αλλά αναπαύονται) και έτσι ο πόνος υποχωρεί.

Ο ασθενής αρχίζει τότε και πάλι να περπατάει και όταν διανύσει περίπου την ίδια απόσταση με τις ίδιες συνθήκες ο πόνος εμφανίζεται εκ νέου για να σταματήσει και πάλι ο ασθενής.

Γίνεται εύκολα κατανοητό ότι όσο μεγαλύτερη είναι η στένωση της αρτηρίας δηλ. όσο πιο βαρύ το πρόβλημα του ασθενούς, τόσο και μικρότερη είναι η απόσταση που μπορεί ο ασθενής να βαδίσει χωρίς πόνο.

Επειδή ο ασθενής δεν θέλει συνήθως να γίνει αντιληπτό το πρόβλημά του (το να σταματάει δηλ. κάθε λίγο) στον περίγυρό του, η νόσος αυτή (ΠΑΝ) ονομάσθηκε και νόσος της βιτρίνας από το γεγονός ότι ο ασθενής προσποιείται ότι δεν σταματά λόγω του πόνου αλλά για να δει τις βιτρίνες των καθ οδόν καταστημάτων.

Δυστυχώς από την στιγμή που η ΠΑΝ προκαλεί πόνο στο περπάτημα, η στένωση στην υπεύθυνη αρτηρία υπερβαίνει το 60%.

Πολλοί ασθενείς πιθανόν να μην έχουν συμπτώματα για μεγάλο διάστημα ή να μην τα αξιολογούν έγκαιρα με αποτέλεσμα η νόσος να παραμένει αδιάγνωστη για πολλά χρόνια.

Μπορούν σεξουαλικά προβλήματα να σχετίζονται με την ΠΑΝ;

Ναι μπορούν γιατί η αιμάτωση των γεννητικών οργάνων γίνεται από αρτηρίες που τροφοδοτούν και τα κάτω άκρα

Μπορεί η ΠΑΝ να οδηγήσει σε ακρωτηριασμό ενός μέλους;

Ναι όταν καθυστερήσει η διάγνωση ή δεν ακολουθηθεί η σωστή αντιμετώπιση του προβλήματος. Βέβαια σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και αν εφαρμοστεί κάποια αγωγή ο ακρωτηριασμός είναι αναπόφευκτος αλλά αυτό συμβαίνει σπάνια.

Ασθενείς με ΠΑΝ κινδυνεύουν από Έμφραγμα του μυοκαρδίου η Εγκεφαλικό επεισόδιο;

Ναι τα άτομα με ΠΑΝ έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για Έμφραγμα του μυοκαρδίου (ΕΜ) ή Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο (ΑΕΕ) Γιαυτό τα άτομα αυτά θα πρέπει να λάβουν όλα τα απαραίτητα μέτρα (διακοπή καπνίσματος, ρύθμιση Σακχαρου, Αρτηριακής πίεσης κλπ) για να μειώσουν τον κίνδυνο να υποστούν ΕΜ ή ΑΕΕ

Πως ανακαλύπτεται η ΠΑΝ;

Διάφορες δοκιμασίες μπορούν να μας δείξουν εάν ο ασθενής έχει ΠΑΝ. Στην καθημερινή κλινική πράξη η απλούστερη δοκιμασία είναι ψηλάφηση των αρτηριών των κάτω άκρων.

Επίσης η εξέταση με το απλό στηθοσκόπιο για την ακρόαση τυχόν φυσημάτων στην πορεία των αρτηριών αλλά και η χρήση υπερήχων (Doppler), μπορεί να τεκμηριώσει την διάγνωση και να καθορίσει την βαρύτητα της νόσου.

Συγκεκριμένα με την βοήθεια του Doppler μπορεί ο γιατρός να μετρήσει την συστολική πίεση στο ύψος των σφυρών και στην συνέχεια να υπολογίσει εύκολα με την βοήθεια και της αρτηριακής πίεσης στον βραχίονα, τον λεγόμενο Σφυρο-βραχιόνιο δείκτη ο οποίος μας δίνει βασικές πληροφορίες για την κατάσταση των αρτηριών κεντρικότερα των σφυρών.

Ένας άλλος τρόπος ανίχνευσης της ΠΑΝ είναι η δοκιμασία του κυλιομένου τάπητος με τον οποίον εκτιμάται η διάρκεια της κόπωσης , ο βαθμός πτώσης του Σφυρο-βραχιόνιου δείκτη αμέσως μετά την κόπωση και ο χρόνος που απαιτείται για να επανέλθει ο ο Σφυρο-βραχιόνιος δείκτης στα προ της κόπωσης επίπεδα.

Ποια είναι η θεραπεία για την ΠΑΝ;

Η θεραπεία για την ΠΑΝ συνίσταται στις επιλογές που ο καθένας κάνει στον τρόπο που ζει, όπως η διακοπή του καπνίσματος, η συστηματική άσκηση (κυρίως το περπάτημα), ο έλεγχος του Σακχάρου, η ρύθμιση της Αρτηριακής πίεσης και η υιοθέτηση διατροφής χαμηλής σε Χοληστερίνη.

Το επόμενο βήμα της θεραπείας περιλαμβάνει την λήψη φαρμάκων για την ρύθμιση καθενός ξεχωριστά από τους παραπάνω παράγοντες κινδύνου (Σακχάρου , Υπέρτασης, Χοληστερίνης ) ή και όλων μαζί.

Επίσης μαζί με αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν και διάφορα άλλα φάρμακα που βελτιώνουν την κυκλοφορία του αίματος στα χέρια και τα πόδια όπως η Ασπιρίνη που παρεμποδίζει τον σχηματισμό των θρόμβων η διάφορα άλλα αιμορεολογικά, αντιθρομβωτικά ή αντιπηκτικά.

Σε πλέον προχωρημένα στάδια μπορεί να κριθεί απαραίτητη η αγγειοπλαστική (διαδερμική αγγειοδιαστολή) κατά την οποίαν εισάγεται μέσα στην αρτηρία που πάσχει, με την βοήθεια ενός καθετήρα, ένα μπαλόνι το οποίον φουσκώνει.

Καθώς το μπαλόνι διατείνεται στο σημείο που υπάρχει η στένωση, λόγω της αθηρωματικής πλάκας που είπαμε παραπάνω, διευρύνει τον αυλό της αρτηρίας και έτσι βελτιώνει η και αποκαθιστά την ροή του αίματος εντός αυτής.

Σε πολλές περιπτώσεις για να αποφευχθεί η γρήγορη επαναστένωση του αγγείου χρησιμοποιείται και μεταλλική αγγειακή ενδοπρόθεση (ενδονάρθηκας / stent). Στην περίπτωση τώρα που η αρτηρία έχει πλήρως αποφραχθεί πρέπει να γίνει χειρουργικά παράκαμτήριος επέμβαση (by-pass) στο σημείο της απόφραξης, με την βοήθεια αγγείου που λαμβάνεται από άλλο σημείο του σώματος (συνήθως χρησιμοποιείται η Μείζων Σαφηνής Φλέβα) ή με την βοήθεια συνθετικού μοσχεύματος που τοποθετείται στο προσβεβλημένο σκέλος.

Στην περίπτωση αυτή η περιοχή της βλάβης του αγγείου παραμένει άθικτη και με την παράκαμψη επιτυγχάνεται η σύνδεση του κεντρικού με το περιφερικό τμήμα αυτής.

Γιατί το περπάτημα και γενικότερα η άσκηση βοηθούν στην ΠΑΝ;

Διότι με αυτά αναπτύσσεται παράπλευρο δίκτυο το οποίο υποκαθιστά σε ένα βαθμό τη ροή του αίματος στην πάσχουσα περιοχή δημιουργώντας μια φυσική θα λέγαμε παράκαμψη.

Η άσκηση και ιδιαίτερα το περπάτημα για να μπορέσουν να αποδώσουν τα μέγιστα θα πρέπει να γίνονται επί καθημερινής βάσεως.

Συγκεκριμένα συνιστάται περπάτημα 4 χιλιομέτρων την ημέρα με σταθερό και σχετικά γρήγορο ρυθμό (όπως τα παιδιά στην παρέλαση). Όταν τώρα εμφανισθεί ο πόνος και δεν μπορεί να συνεχίσει, καλόν είναι να σταματήσει όση ώρα χρειάζεται για να περάσει ο πόνος και μετά ξανασυνεχίζει.

Είναι απαραίτητή η διακοπή του καπνίσματος σε ΠΑΝ;

Τελείως απαραίτητη γιατί το κάπνισμα προκαλεί αγγειοσύσπαση που μειώνει ακόμη περισσότερο την ήδη μειωμένη ροή του αίματος διαμέσου της στενωμένης αρτηρίας.

Έχει αποδειχθεί ότι με την διακοπή του καπνίσματος και το περπάτημα μπορεί η συμπτωματολογία του ασθενούς να υποχωρήσει έως και 50%.

Συμπερασματικά θα μπορούσαμε να πούμε ότι εάν παρουσιάζεται πόνος ( συνήθως στις γάμπες) καθώς περπατάτε, ή αν έχετε Σάκχαρο, υψηλή Αρτηριακή πίεση η Χοληστερόλη, επισκεφθείτε τον γιατρό σας για το ενδεχόμενο ΠΑΝ

NEWSLETTER

Κάντε εγγραφή στο Newsletter μας, για να ενημερώνεστε για τα τελευταία μας νέα, άρθρα και δημοσιεύσεις.

ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ       09:00 - 13:00
18:00 - 21:00
ΣΑΒΒΑΤΟ 10:00 - 12:30

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

  Ναυπλίου 23
    Άργος, Τ.Κ. 21200

  Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

  Ιατρείο: 2751025786

  Fax: 2751024649

  Κινητό: 6944846248